H.I. AMBACHT Voor zeelui heeft Vuurland al eeuwen een mythische betekenis. De eilandengroep vlakbij de beruchte Kaap Hoorn vormt het zuidelijkste puntje van Argentinië en Chili en in vroeger tijden staken de eilandbewoners vuren aan om schepen op de klippen te laten lopen.
Het waait er altijd en als het niet vriest, komt de temperatuur er zelden boven de 10 graden Celsius uit. Het eiland beschikte ook over grote voorraden olie en gas, maar nadat die zo goed als gewonnen zijn, heeft de Chileense oliemaatschappij ENAP ongeveer vier tot vijfhonderd vervuilde putten achtergelaten.

Martin Slooijer bij een proefopstelling in het laboratorium waar grond en
water met voedingsstoffen gemengd worden om de werking van
bacteriën te testen. FOTO Rinie Boon
In Nederland wordt de bodem dan afgegraven en de vervuilde grond naar speciale depots gebracht. In het afgelegen Vuurland is dat onmogelijk. Daarom heeft ENAP de hulp ingeroepen van de specialisten van BioSoil uit Hendrik-Ido-Ambacht. Die maken met behulp van bacteriën de bodem ter plekke schoon, zonder dat er grond hoeft te worden afgevoerd.
Het bedrijf heeft al vijftien jaar ervaring met deze zogeheten on-situ-methode. In nagenoeg alle bodems zijn namelijk bacteriën aanwezig die een verontreiniging kunnen afbreken, maar vaak is er een tekort aan zuurstof of bepaalde voedingsstoffen. Als bacteriën in de bodem voldoende voedingsstoffen, lucht of andere stoffen krijgen toegediend, gaan ze harder werken en eten als het ware de vervuiling met olie, benzeen, tolueen of andere olieachtige stoffen op.
BioSoil voert over de hele wereld projecten uit en kwam in Chili terecht via een oliemaatschappij. ,,Er stond een fabriek op de locatie die ongestoord moest kunnen doordraaien en de vervuiling zat tot zestien meter diep. We hebben een proef gedaan en dat ging goed, want dat stukje bodem was binnen een half jaar schoon,'' vertelt manager Martin Slooijer die voor BioSoil International de buitenlandse zaken doet. ,,We begonnen in 2005 aan het hele terrein en de bodem is nu voor 95 procent schoon. Daarmee geef je wel je visitekaartje af."

BioSoil zette op Vuurland diverse proefdepots op om te onderzoeken hoe
de met olie vervuilde putten het best gesaneerd kunnen worden.
Via via kwam ENAP bij het Ambachtse bedrijf uit. De oliemaatschappij zat met een haast onmogelijk sanering op het ruige en dunbevolkte Vuurland in haar maag.
Slooijer reisde het afgelopen jaar herhaaldelijk naar Chili voor testen. Zelfs bij de korte oversteek met het pontje naar Vuurland ervoer hij de barre weersomstandigheden die het gebied zo berucht maken. Uiteindelijk bleken twee methoden het best te werken. Bij de ene werd de grond vermengd met allerlei voedingstoffen voor de bacteriën, bij de andere werd met ventilatoren en buizen extra lucht de bodem ingepompt. ,,We hebben nu de opdracht gehad om de eerste 72 putten te saneren. Wat we doen is zorgen dat de bodem zo open mogelijk is zodat de bacteriën hun werk kunnen doen,'' vertelt Slooijer. Dat levert het bedrijf 3,5 miljoen dollar op. BioSoil is ongeveer drie maanden bezig om alles op te zetten en Slooijer verwacht dat de bodem daarna binnen een jaar schoon is.
,,We moeten daar ons eigen kamp bouwen, want er zijn geen hotels. Alleen een paar gehuchten. Nu is het er winter en ligt er alleen sneeuw en ijs. Maar als het eenmaal werkt, hoeven we er maar een paar keer te gaan kijken om te meten en het proces te monitoren."
Bacterie-methode - Bodem handje helpen bij schoonmaak
In 1993 begonnen John Jansen en Arnout van Diem het bedrijf BioSoil, dat zich toelegt op bodemsaneringen met behulp van bacteriën.
Inmiddels telt het bedrijf aan de Nijverheidsweg in Hendrik-Ido-Ambacht 45 werknemers, heeft het kantoren in Duitsland en Chili en voert over de hele wereld projecten uit. Ook is de specifieke kennis in licentie verkocht aan bedrijven in Japan en Finland.
De biologische methode van BioSoil klinkt heel simpel. BioSoil maakt gebruik van de bacteriën in de bodem en onderzoekt hoe die het beste kunnen worden gestimuleerd om verontreiniging af te breken.
Aërobe bacteriën kunnen met behulp van extra voedings- of meststoffen en lucht in een paar maanden tot een jaar olie en aanverwante vervuiling afbreken. Anaërobe bacteriën kunnen door toedienen van een zogeheten elektrondonor – door BioSoil ontwikkeld en gepatenteerd – in drie tot vijf jaar chloorvervuiling als per-, tri- of vinylchloride afbreken.
Deze aanpak werkt voordelig als de omstandigheden moeilijk zijn, er bebouwing op de vervuilde bodem staat of projecten of nieuwbouw zonder vertraging moeten kunnen doorgaan tijdens de sanering. Als het met bacteriën niet lukt, kan BioSoil op de locatie de grond ontgraven, reinigen en terugstorten. Ook dat voorkomt hoge kosten voor de afvoer en stort van vervuilde grond.
,,De afgelopen vijftien jaar hebben we alleen al in Nederland meer dan 150 geslaagde saneringen uitgevoerd,'' vertelt manager Martin Slooijer. Zo saneerde het de bodem van het winkelcentrum Megastores in Den Haag, terwijl de bouw gewoon doorging.
Inmiddels heeft het bedrijf contact met Canadese bedrijven om daar een joint venture op te zetten.
Bron: AD NieuwsMedia 5-6-2008